Câu trả lời ngắn: Có. Người mang hộ chiếu phổ thông Việt Nam xin visa Schengen ngắn hạn (tối đa 90 ngày) bắt buộc phải nộp bằng chứng bảo hiểm y tế du lịch có hạn mức tối thiểu 30.000 EUR, hiệu lực trên toàn bộ các nước Schengen và phủ kín thời gian lưu trú. Yêu cầu này đến từ luật của Liên minh châu Âu, không phải luật Việt Nam. Bài viết dưới đây phân tích căn cứ pháp lý, các điều kiện cụ thể, trường hợp được miễn và những lỗi khiến hồ sơ bị yêu cầu bổ sung.

Tóm tắt nhanh
- Căn cứ: Điều 15 Quy định (EC) số 810/2009 – Bộ luật Thị thực chung của EU (Visa Code).
- Hạn mức tối thiểu: 30.000 EUR cho chi phí y tế khẩn cấp, điều trị nội trú cấp cứu, hồi hương y tế và trường hợp tử vong.
- Phạm vi: hiệu lực tại tất cả các nước Schengen, phủ toàn bộ thời gian lưu trú hoặc quá cảnh.
- Visa nhiều lần: bảo hiểm phải phủ chuyến đi đầu tiên; người xin visa cam kết tự mua bảo hiểm cho các chuyến sau.
- Được miễn: hộ chiếu ngoại giao, visa quá cảnh sân bay và một số trường hợp đặc biệt khác.
- Luật Việt Nam không xếp bảo hiểm du lịch vào nhóm bảo hiểm bắt buộc; nghĩa vụ phát sinh từ điều kiện xét cấp visa của nước đến.
Bảo hiểm du lịch bắt buộc theo luật nào?
Nghĩa vụ có bảo hiểm khi xin visa Schengen được quy định tại Điều 15 Quy định (EC) số 810/2009 của Nghị viện và Hội đồng châu Âu ngày 13/7/2009, thường gọi là Bộ luật Thị thực chung (Visa Code). Văn bản này áp dụng thống nhất cho tất cả cơ quan đại diện của các nước Schengen khi xét cấp thị thực ngắn hạn (loại C). Vì vậy, dù bạn nộp hồ sơ vào Đại sứ quán Đức, Pháp, Ý hay Hà Lan, khung yêu cầu về bảo hiểm về cơ bản là giống nhau.
Theo khoản 1 Điều 15, người xin visa một lần hoặc hai lần phải chứng minh mình có bảo hiểm y tế du lịch “phù hợp và hợp lệ”. Bảo hiểm này phải chi trả các chi phí có thể phát sinh khi người đó cần hồi hương vì lý do y tế, cần chăm sóc y tế khẩn cấp, điều trị cấp cứu tại bệnh viện hoặc tử vong trong thời gian lưu trú.
Điểm cần phân biệt: luật Việt Nam không bắt buộc công dân mua bảo hiểm du lịch khi xuất cảnh. Khoản 2 Điều 8 Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022 chỉ liệt kê các loại bảo hiểm bắt buộc gồm bảo hiểm trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới, bảo hiểm cháy nổ bắt buộc, bảo hiểm bắt buộc trong đầu tư xây dựng và bảo hiểm bắt buộc theo luật khác. Bảo hiểm du lịch quốc tế là sản phẩm tự nguyện trong nước. Tuy nhiên, khi bạn muốn xin visa Schengen, bảo hiểm trở thành điều kiện hồ sơ do nước đến đặt ra. Thiếu giấy chứng nhận bảo hiểm hợp lệ, hồ sơ có thể bị coi là không đầy đủ và bị từ chối xét.
Nếu bạn muốn xem bức tranh chung về các nước khác (ngoài khối Schengen) có yêu cầu bảo hiểm khi xin visa hay không, tham khảo bài Thủ tục xin visa có cần bảo hiểm du lịch không?. Bài viết hiện tại tập trung đi sâu vào khung pháp lý riêng của Schengen.
Mức 30.000 EUR phải chi trả những gì?
Khoản 3 Điều 15 Visa Code quy định ba điều kiện cốt lõi cho hợp đồng bảo hiểm:
- Hiệu lực trên toàn lãnh thổ các nước thành viên Schengen. Một gói chỉ ghi phạm vi “Pháp” hoặc “châu Á” sẽ không đạt yêu cầu. Ngoại lệ duy nhất là visa có giá trị lãnh thổ giới hạn (LTV), khi đó bảo hiểm chỉ cần hiệu lực tại các nước mà visa cho phép.
- Phủ toàn bộ thời gian lưu trú hoặc quá cảnh dự kiến. Ngày bắt đầu và kết thúc trên giấy chứng nhận phải bao trùm ngày nhập cảnh và xuất cảnh trong lịch trình nộp kèm hồ sơ.
- Hạn mức bảo hiểm tối thiểu 30.000 EUR.
Hạn mức 30.000 EUR không phải là tổng quyền lợi “cộng dồn” của mọi hạng mục trong gói. Nó là mức tối thiểu dành cho nhóm quyền lợi y tế: chi phí y tế khẩn cấp, điều trị nội trú cấp cứu, vận chuyển y tế/hồi hương vì lý do y tế và hồi hương thi hài trong trường hợp tử vong. Các quyền lợi khác như mất hành lý, trễ chuyến bay hay hủy chuyến không được tính vào ngưỡng này.
Danh mục giấy tờ xin visa Đức nộp qua VFS Global tại Việt Nam cũng nêu rõ: hạn mức tối thiểu 30.000 EUR cho chi phí điều trị, nằm viện và hồi hương khi ốm đau hoặc tử vong phải được thể hiện rõ trên giấy chứng nhận bảo hiểm. Đây là chi tiết hay bị bỏ sót: hợp đồng có thể đủ hạn mức nhưng giấy chứng nhận chỉ ghi chung chung “quyền lợi theo gói A”, khiến cán bộ xét duyệt không xác định được.
Một lưu ý thực tế về đơn vị tiền tệ: nhiều gói bảo hiểm du lịch bán tại Việt Nam ghi hạn mức bằng USD hoặc VND. Khi đó bạn cần bảo đảm số tiền sau quy đổi vẫn không thấp hơn 30.000 EUR tại thời điểm nộp hồ sơ. Cách an toàn là chọn gói có hạn mức cao hơn ngưỡng một khoảng đủ rộng thay vì chọn gói “vừa chạm” mức tối thiểu, vì tỷ giá thay đổi liên tục. Nhiều hãng trong nước thiết kế sẵn gói ghi rõ hạn mức bằng EUR và ghi chú “đáp ứng yêu cầu Schengen” để người mua dễ chọn.
Ai được miễn yêu cầu bảo hiểm?
Không phải mọi người xin visa đều phải nộp bảo hiểm. Visa Code và hướng dẫn của các cơ quan đại diện Schengen nêu một số trường hợp miễn hoặc được xem xét riêng:
- Người mang hộ chiếu ngoại giao: khoản 7 Điều 15 cho phép miễn yêu cầu bảo hiểm. Điều này giải thích vì sao danh mục hồ sơ dành cho hộ chiếu công vụ/ngoại giao của Đại sứ quán Đức tại Việt Nam (qua VFS Global) chỉ ghi bảo hiểm y tế du lịch là “khuyến nghị, nhưng không bắt buộc”.
- Người xin visa quá cảnh sân bay (loại A): theo hướng dẫn của Cơ quan đại diện Thụy Điển, nhóm này không phải nộp bảo hiểm.
- Thân nhân của công dân EU/EEA thuộc diện được hưởng quyền tự do đi lại theo luật EU: cũng được nêu là trường hợp miễn trong hướng dẫn của Thụy Điển.
- Người có nghề nghiệp đã được bảo hiểm đầy đủ: khoản 6 Điều 15 cho phép cơ quan lãnh sự coi như đã đáp ứng yêu cầu nếu có thể giả định người xin visa đã có bảo hiểm phù hợp qua công việc, ví dụ thuyền viên được bảo hiểm theo hợp đồng lao động.
Với đa số người Việt đi du lịch, thăm thân hoặc công tác bằng hộ chiếu phổ thông, không trường hợp miễn nào áp dụng. Bạn nên coi bảo hiểm là giấy tờ bắt buộc trong bộ hồ sơ.
Một điểm dễ nhầm lẫn khác: người đi công tác thường nghĩ bảo hiểm sức khỏe do công ty mua (gói chăm sóc sức khỏe nhân viên) là đủ. Thực tế, nhiều gói sức khỏe nội địa không có phạm vi điều trị ở nước ngoài hoặc không có quyền lợi hồi hương y tế. Muốn dùng bảo hiểm của công ty, bạn cần giấy xác nhận từ hãng bảo hiểm ghi rõ phạm vi Schengen, thời hạn và hạn mức 30.000 EUR. Nếu không xin được, mua thêm một gói du lịch riêng thường là cách nhanh và chắc chắn hơn.
Visa nhiều lần thì mua bảo hiểm thế nào?
Khi được xét cấp visa nhiều lần (multiple-entry), bạn không phải mua bảo hiểm phủ kín toàn bộ thời hạn visa ngay từ đầu. Khoản 2 Điều 15 Visa Code quy định người xin visa nhiều lần chỉ cần chứng minh có bảo hiểm cho chuyến đi dự kiến đầu tiên. Đổi lại, người đó phải ký vào phần cam kết trong đơn xin visa, xác nhận đã biết mình cần có bảo hiểm cho các lần lưu trú tiếp theo.
Cam kết này có giá trị thực tế. Danh mục hồ sơ của Đại sứ quán Đức nhắc rằng người được cấp visa nhiều năm tự chịu trách nhiệm bảo đảm các lần lưu trú sau cũng được bảo hiểm, và có thể bị yêu cầu xuất trình giấy chứng nhận bảo hiểm khi nhập cảnh. Nói cách khác, visa vẫn còn hạn không có nghĩa là bạn được phép sang châu Âu lần hai mà không có bảo hiểm.
Giả sử một doanh nhân được cấp visa nhiều lần có giá trị một năm. Chuyến đầu kéo dài 10 ngày, anh mua gói bảo hiểm 10 ngày đúng yêu cầu. Ba tháng sau anh sang Ý dự hội chợ. Lúc này anh cần mua một gói mới cho chuyến thứ hai, hoặc chọn từ đầu gói bảo hiểm theo năm (annual multi-trip) nếu tần suất đi đủ nhiều. Gói theo năm thường giới hạn số ngày tối đa cho mỗi chuyến, nên cần đọc kỹ điều kiện này trước khi mua. (Đây là tình huống minh họa mang tính giả định.)
Với người đi lại thường xuyên, bài So sánh chọn gói theo chuyến hay theo năm phân tích chi tiết ưu nhược điểm hai hình thức này.
Mua bảo hiểm ở đâu để được chấp nhận?
Khoản 4 Điều 15 quy định người xin visa về nguyên tắc nên mua bảo hiểm tại nước cư trú của mình. Nếu không thể, có thể mua ở nước khác. Bảo hiểm cũng có thể do người khác mua đứng tên người xin visa, ví dụ công ty mời hoặc người thân bảo lãnh, miễn là vẫn đáp ứng các điều kiện ở khoản 3.
Khoản 5 Điều 15 trao cho cơ quan lãnh sự quyền đánh giá bảo hiểm có “phù hợp” hay không, trong đó có việc xem xét khả năng thu hồi các khoản yêu cầu bồi thường đối với công ty bảo hiểm tại một nước Schengen. Trên thực tế, điều này có nghĩa là hãng bảo hiểm cần có cơ chế chi trả hoặc bảo lãnh viện phí ở châu Âu, thường thông qua đối tác cứu trợ y tế toàn cầu.
Với người cư trú tại Việt Nam, lựa chọn phổ biến là mua gói bảo hiểm du lịch quốc tế của các doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ được cấp phép trong nước. Nhiều hãng thiết kế riêng gói “Schengen” hoặc “châu Âu”, cấp giấy chứng nhận song ngữ Việt – Anh. Khi so sánh, hãy tập trung vào các yếu tố quyết định hồ sơ visa và quyền lợi thực tế:
- Hạn mức y tế và hồi hương thể hiện rõ, không thấp hơn 30.000 EUR.
- Phạm vi địa lý ghi “Schengen”, “châu Âu” hoặc “toàn cầu”.
- Có số hotline cứu trợ 24/7 và đối tác hỗ trợ tại châu Âu.
- Mức khấu trừ (nếu có) và các điều khoản loại trừ, đặc biệt với bệnh có sẵn và hoạt động thể thao.
Mức phí khác nhau tùy hãng, độ tuổi, số ngày và hạn mức. Bạn có thể tham khảo cách tính và khoảng phí trong bài Bảng giá bảo hiểm du lịch quốc tế 2026, nhưng nên lấy báo giá trực tiếp từ hãng hoặc tư vấn viên trước khi mua.
Giấy chứng nhận bảo hiểm cần thể hiện thông tin gì?
Cán bộ xét visa không đọc toàn bộ quy tắc bảo hiểm. Họ kiểm tra giấy chứng nhận (certificate) trong vài phút. Vì vậy, giấy chứng nhận cần tự “trả lời” được các câu hỏi của Điều 15 mà không cần giải thích thêm. Một giấy chứng nhận đạt yêu cầu thường có:
| Thông tin | Yêu cầu cần kiểm tra |
|---|---|
| Họ tên người được bảo hiểm | Trùng khớp chính xác với hộ chiếu, kể cả thứ tự họ – tên |
| Số hộ chiếu, ngày sinh | Đúng với hộ chiếu dùng để xin visa |
| Thời hạn bảo hiểm | Bao trùm toàn bộ ngày đi – về trong lịch trình |
| Phạm vi địa lý | Schengen / châu Âu / toàn cầu |
| Hạn mức y tế & hồi hương | Tối thiểu 30.000 EUR, ghi rõ bằng số |
| Ngôn ngữ | Tiếng Anh hoặc ngôn ngữ được cơ quan đại diện chấp nhận |
| Thông tin hãng & hotline | Tên doanh nghiệp, số hợp đồng, số điện thoại cứu trợ khẩn cấp |
Các lỗi thường gặp khiến hồ sơ bị yêu cầu bổ sung hoặc gây bất lợi:
- Ngày bảo hiểm ngắn hơn lịch trình, chẳng hạn bay về muộn một ngày nhưng bảo hiểm kết thúc đúng ngày dự kiến ban đầu.
- Hạn mức ghi bằng USD hoặc VND và sau quy đổi thấp hơn 30.000 EUR.
- Tên viết không dấu sai thứ tự so với hộ chiếu.
- Phạm vi chỉ ghi một nước trong khi lịch trình đi qua nhiều nước Schengen.
- Gói không có quyền lợi hồi hương y tế hoặc hồi hương thi hài.
Để đọc nhanh các điều khoản quan trọng trong hợp đồng, xem thêm Đọc hiểu hợp đồng bảo hiểm du lịch trong 5 phút.
Nên mua bảo hiểm vào thời điểm nào?
Bảo hiểm phải có trước ngày nộp hồ sơ, vì giấy chứng nhận là một phần của bộ hồ sơ. Tuy vậy, mua quá sớm khi lịch trình chưa chốt có thể dẫn đến việc phải sửa ngày bảo hiểm nhiều lần. Trình tự hợp lý là: chốt lịch trình dự kiến và đặt vé/khách sạn giữ chỗ trước, sau đó mua bảo hiểm khớp đúng ngày, rồi mới nộp hồ sơ.
Câu hỏi thường gặp nhất ở bước này là: nếu visa bị từ chối thì tiền bảo hiểm có được hoàn không? Câu trả lời phụ thuộc hoàn toàn vào điều khoản của từng hãng. Một số hãng cho phép hủy hợp đồng và hoàn phí (toàn bộ hoặc một phần) khi người mua nộp thư từ chối visa trước ngày hiệu lực; một số hãng không hoàn. Bạn nên hỏi rõ điều kiện này và lưu lại văn bản xác nhận trước khi thanh toán. Bài Bảo hiểm du lịch có hoàn phí nếu không đi không? giải thích chi tiết các tình huống hoàn phí.
Ngoài ra, nếu lịch trình thay đổi sau khi đã có visa (đi sớm hơn, về muộn hơn), bạn cần liên hệ hãng bảo hiểm để sửa đổi bổ sung thời hạn. Giấy chứng nhận dùng để xin visa không tự động điều chỉnh theo vé máy bay mới. Nếu sự cố xảy ra vào ngày nằm ngoài thời hạn bảo hiểm, yêu cầu bồi thường có nguy cơ bị từ chối.
Năm 2026 quy định có gì thay đổi?
Tính đến thời điểm viết bài (tháng 10/2026), yêu cầu bảo hiểm y tế du lịch tối thiểu 30.000 EUR theo Điều 15 Visa Code vẫn giữ nguyên. Tuy nhiên, có hai thay đổi lớn về thủ tục biên giới mà người đi châu Âu nên biết để không nhầm lẫn với yêu cầu bảo hiểm:
Hệ thống Nhập/Xuất cảnh (EES): EES bắt đầu triển khai dần tại biên giới ngoài của khối Schengen từ ngày 12/10/2025 và vận hành đầy đủ từ ngày 10/4/2026, theo thông báo của các cơ quan đại diện Ba Lan dẫn nguồn Ủy ban châu Âu. Hệ thống này đăng ký điện tử mỗi lần công dân ngoài EU nhập cảnh hoặc xuất cảnh cho lưu trú ngắn hạn, thay thế dần việc đóng dấu hộ chiếu. Người Việt mang visa Schengen sẽ được ghi nhận dữ liệu sinh trắc học khi qua cửa khẩu lần đầu. EES không thay thế yêu cầu bảo hiểm.
ETIAS: đây là giấy phép du lịch điện tử dành cho công dân các nước được miễn visa vào Schengen. Công dân Việt Nam mang hộ chiếu phổ thông vẫn phải xin visa, nên ETIAS không áp dụng và không thay thế bảo hiểm.
Một số nước Schengen cũng đang số hóa dần quy trình nộp hồ sơ visa. Dù hình thức nộp thay đổi, bảo hiểm vẫn là tài liệu phải tải lên hoặc nộp kèm. Quy định chi tiết có thể khác nhau giữa các cơ quan đại diện, vì vậy hãy luôn đối chiếu danh mục hồ sơ mới nhất trên website của Đại sứ quán hoặc trung tâm tiếp nhận hồ sơ (VFS Global, TLScontact, BLS…) trước khi nộp.
Câu hỏi thường gặp
Không có bảo hiểm có xin được visa Schengen không?
Với hộ chiếu phổ thông, gần như không. Điều 15 Visa Code yêu cầu người xin visa chứng minh có bảo hiểm y tế du lịch hợp lệ. Thiếu giấy tờ này, hồ sơ bị coi là không đầy đủ.
Hạn mức 30.000 EUR có phải là tổng quyền lợi của gói không?
Không. 30.000 EUR là mức tối thiểu cho quyền lợi y tế khẩn cấp, điều trị nội trú cấp cứu, hồi hương y tế và tử vong. Quyền lợi hành lý, trễ chuyến không được tính vào mức này.
Xin visa nhiều lần có phải mua bảo hiểm cho cả thời hạn visa không?
Không bắt buộc. Theo khoản 2 Điều 15, bạn chỉ cần bảo hiểm cho chuyến đi đầu tiên và ký cam kết mua bảo hiểm cho các chuyến sau. Khi nhập cảnh những lần tiếp theo, bạn có thể bị yêu cầu xuất trình bảo hiểm.
Mua bảo hiểm của hãng Việt Nam có được chấp nhận không?
Visa Code khuyến khích mua tại nước cư trú. Nhiều hãng bảo hiểm tại Việt Nam có gói đáp ứng yêu cầu Schengen. Điều quan trọng là giấy chứng nhận thể hiện đúng phạm vi, thời hạn và hạn mức theo Điều 15.
Visa bị từ chối thì có được hoàn phí bảo hiểm không?
Tùy điều khoản từng hãng. Một số hãng hoàn phí khi có thư từ chối visa và hợp đồng chưa có hiệu lực, một số không hoàn. Hãy hỏi rõ trước khi mua.
Kết luận
Bảo hiểm du lịch không phải nghĩa vụ theo luật Việt Nam, nhưng là điều kiện bắt buộc khi xin visa Schengen theo Điều 15 Visa Code của EU. Một giấy chứng nhận đạt chuẩn cần đáp ứng đủ ba yếu tố: hạn mức y tế và hồi hương tối thiểu 30.000 EUR, hiệu lực toàn khối Schengen và phủ kín thời gian lưu trú. Với visa nhiều lần, hãy nhớ mua bảo hiểm cho từng chuyến tiếp theo hoặc cân nhắc gói theo năm.
Quy định cụ thể và danh mục hồ sơ có thể được từng cơ quan đại diện cập nhật, nên hãy kiểm tra website chính thức trước khi nộp. Nếu bạn cần so sánh các gói đáp ứng chuẩn Schengen và nhận báo giá phù hợp lịch trình, hãy liên hệ BaoHiemVui để được tư vấn. Thông tin trong bài mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn từ hãng bảo hiểm hoặc cơ quan lãnh sự.
Nguồn tham khảo: Quy định (EC) số 810/2009 (Visa Code), Điều 15; Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022, Điều 8; danh mục hồ sơ xin visa của Đại sứ quán Đức tại Việt Nam (VFS Global); hướng dẫn bảo hiểm y tế du lịch của Cơ quan đại diện Thụy Điển; thông báo về Hệ thống Nhập/Xuất cảnh EES của các cơ quan đại diện Ba Lan.